استاندارد توکن شبکه ترون چیست؟ تفاوت TRC20 و TRC10

بلاکچین ترون برای صدور و مدیریت دارایی‌های دیجیتال از قوانین خاصی استفاده می‌کند که به آن‌ها استاندارد توکن شبکه ترون می‌گویند. دو مورد از مهم‌ترین این قوانین، TRC-10 و TRC-20 هستند. استاندارد TRC10 برای توکن‌های ساده است، اما TRC20 با قرارداد هوشمند اجرا می‌شود و برای دی‌اپ‌ها و دیفای کاربرد بیشتری دارد. چه توسعه‌دهنده باشید چه کاربر تتر TRC20، باید شبکه و آدرس قرارداد را دقیق بررسی کنید.

در این مطلب، به این موضوع می‌پردازیم که چه استانداردهایی در بلاکچین Tron وجود دارند، تفاوت آن‌ها چیست و هر کدام برای چه هدفی به‌کار می‌روند.

استاندارد توکن در بلاک چین به زبان ساده چیست؟

برای درک بهتر شبکه‌های ارز دیجیتال، ابتدا باید بدانید استاندارد توکن چیست، چه ارتباطی با قرارداد هوشمند دارد و چرا به آن نیاز است. استاندارد توکن (Token Standard) مجموعه‌ای از قواعد و رابط‌های مشخص است که تعیین می‌کند یک رمز ارز چگونه ساخته و منتقل شود، موجودی آن چطور نمایش داده شود و کیف پول‌ها، صرافی‌ها و برنامه‌های غیرمتمرکز چگونه آن را شناسایی کنند.

استاندارد توکن را می‌توان به فرمت فایل تشبیه کرد؛ همان‌طور که یک فرمت مشخص باعث می‌شود فایل در نرم‌افزارهای مختلف خوانده شود، فرمت توکن نیز توابع و رویدادهای قابل شناسایی برای کیف پول‌ها، صرافی‌ها و دی‌اپ‌ها فراهم می‌کند.

استانداردهای اصلی توکن در شبکه ترون کدام‌اند؟

در این اکوسیستم که در وایت پیپر ترون نیز به آن اشاره شده است، از چند استاندارد توکن پشتیبانی می‌کند. تمرکز اصلی ما در این مقاله، روی تفاوت TRC-10 و TRC-20 از بین مهمترین استاندارد توکن های شبکه ترون است. استانداردهای دیگر از جمله TRC721 برای ساخت ان اف تی (NFT) و TRC1155 برای مدیریت چند نوع دارایی نیز در این شبکه استفاده می‌شوند.

TRC-10 چیست؟ اولین و ساده‌ترین استاندارد توکن ترون

ساختار TRC10 یکی از ساده‌ترین استانداردهای توکن در شبکه ترون است. ساخت این نوع ارز دیجیتال مستقیما در سطح شبکه و از طریق تراکنش سیستمی AssetIssueContract انجام می‌شود. بنابراین، برای ایجاد توکن TRC10 نیازی به نوشتن یا اجرای قرارداد هوشمند ترون روی ماشین مجازی آن (TVM) ندارید.

هر صادرکننده برای صدور (Issue) توکن TRC10، باید اطلاعات زیر را مشخص کند:

<script data-wp-block-html="js">
curl -X POST  https://api.shasta.trongrid.io/wallet/createassetissue -d '{
"owner_address":"417946F66D0FC67924DA0AC9936183AB3B07C81126",
"name":"0x6173736574497373756531353330383934333132313538",
"abbr": "0x6162627231353330383934333132313538",
"total_supply" :100000000,
"trx_num":1,
"num":1,
"precision":1,
"start_time" : 1581928489000,
"end_time":1581938187000,
"description":"007570646174654e616d6531353330363038383733343633",
"url":"007570646174654e616d6531353330363038383733343633",
"free_asset_net_limit":10000,
"public_free_asset_net_limit":10000,
"frozen_supply":{"frozen_amount":1, "frozen_days":2}
}'
</script>

مزایای TRC-10؛ سادگی، هزینه کمتر و بدون نیاز به برنامه‌نویسی

مهم‌ترین مزیت TRC10 این است که توسعه‌دهنده به نوشتن، آزمایش و ممیزی قرارداد هوشمند نیاز ندارد. عدم نیاز به برنامه‌نویسی، کار را برای تیم‌های کوچک راحت‌تر می‌کند.

بااین‌حال، کمتر بودن هزینه در همه شرایط قطعی نیست. طبق پارامترهای فعلی ترون به آدرس Developers.Tron، هر حساب فقط می‌تواند یک توکن TRC-10 صادر کند و برای این کار به پرداخت ۱۰۲۴ واحد ارز TRX نیاز دارد؛ بنابراین، پروژه باید هزینه صدور را نیز در کنار هزینه توسعه و نگهداری مقایسه کند.

محدودیت‌های TRC-10؛ چرا برای دیفای و توکن‌های پیچیده کافی نیست؟

در توکن‌های TRC-10 نمی‌توانید رفتارهای پیشرفته را مستقیماً داخل توکن تعریف کنید. برای مثال، امکان برنامه‌ریزی شرایطی مثل صدور توکن جدید، سوزاندن، مسدودکردن بعضی انتقال‌ها یا تعیین سطح دسترسی کاربران به شکل TRC-20 وجود ندارد.

قراردادهای هوشمند ترون می‌توانند توکن‌های TRC10 را دریافت یا ارسال کنند، اما نمی‌توانند منطق داخلی آن‌ها را تغییر دهند. به‌همین‌دلیل، اگر پروژه شما به قابلیت‌هایی مثل استیکینگ، وام‌دهی، صرافی غیرمتمرکز یا تعامل گسترده با قراردادهای هوشمند نیاز دارد، TRC20 انتخاب انعطاف‌پذیرتر و کاربردی‌تری است.

TRC-20 چیست؟ استاندارد اصلی توکن‌های مبتنی بر قرارداد هوشمند در ترون

استاندارد TRC20 قانونی جامع برای ساخت دارایی‌های مبتنی بر قرارداد هوشمند ترون است. درک کارکرد این استاندارد بدون آشنایی با مفهوم قراردادهای هوشمند امکان‌پذیر نیست. توکن‌های ساخته‌شده با این استاندارد روی ماشین مجازی ترون اجرا می‌شوند.

این قراردادها امکاناتی مانند انتقال ایمن، بررسی موجودی و تایید خرج‌کردن دارایی را فراهم می‌کنند. قابلیت تعامل با برنامه‌های غیرمتمرکز ترون نیز از طریق این استاندارد به بهترین شکل ممکن فراهم می‌شود.

اگر قصد بررسی قیمت ترون یا فعالیت در دیفای را دارید، بیشترین سروکار شما با این نوع دارایی‌ها خواهد بود.

ارتباط TRC-20 با قرارداد هوشمند ترون

برخلاف TRC10، قوانین یک توکن TRC20 در کد قرارداد هوشمند تعریف می‌شود. توابع پایه این استاندارد شامل موارد زیر هستند:

<script data-wp-block-html="js">
contract TRC20 {
             function totalSupply() constant returns (uint theTotalSupply);
             function balanceOf(address _owner) constant returns (uint balance);
             function transfer(address _to, uint _value) returns (bool success);
             function transferFrom(address _from, address _to, uint _value) returns (bool success);
             function approve(address _spender, uint _value) returns (bool success);
             function allowance(address _owner, address _spender) constant returns (uint remaining);
             event Transfer(address indexed _from, address indexed _to, uint _value);
             event Approval(address indexed _owner, address indexed _spender, uint _value);
}
</script>

قابلیت‌هایی مانند مینت و صدو، توکن‌سوزی، توقف انتقال یا تعیین سطح دسترسی بخشی اجباری از استاندارد پایه نیستند. توسعه‌دهنده باید این امکانات را با منطق مناسب به قرارداد اضافه و پیش از استقرار آزمایش کند. در آدرس Developer.Tron می‌توانید دیگر توابع دلخواه را مشاهده کنید.

سازگاری TRC-20 با ERC-20 اتریوم

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های استاندارد TRC20 ترون، شباهت ساختاری بسیار زیاد آن با استاندارد ERC20 در شبکه اتریوم است. این شباهت باعث می‌شود توسعه‌دهندگانی که با زبان سالیدیتی آشنا هستند، به راحتی در اکوسیستم ترون فعالیت کنند.

     

تا ۱۵٪ سود سالانه، بدون معامله

     

در استخر مشارکت سرمایکس، بدون نیاز به ترید یا تحلیل بازار، تا ۱۵٪ سود سالانه دریافت کن و دارایی دیجیتالت رو به جریان بنداز

شروع سرمایه‌گذاری

شباهت ساختاری TRC20 و ERC20 باعث می‌شود بسیاری از الگوهای توسعه توکن روی اتریوم، با تغییرات و تست‌های لازم، در شبکه ترون نیز قابل استفاده باشند. بااین‌حال، TVM و EVM یا ماشین مجازی اتریوم در بعضی جزئیات، مدل منابع، آدرس‌دهی و ابزارهای ارتباط با شبکه تفاوت دارند؛ بنابراین انتقال مستقیم کد بدون بررسی و آزمایش توصیه نمی‌شود.

چرا بسیاری از پروژه‌های جدید ترون از TRC20 استفاده می‌کنند؟

گسترش روزافزون سیستم‌های مالی غیرمتمرکز باعث شده تا TRC-20 به انتخاب اول توسعه‌دهندگان تبدیل شود. اگر بخواهید توکنی بسازید که فقط میان کاربران منتقل نشود و در بخش‌هایی مثل استیکینگ ترون، وام‌دهی، صرافی غیرمتمرکز یا بازی‌های بلاک چینی هم کاربرد داشته باشد، TRC-20 معمولاً انتخاب مناسب‌تری است.

این استاندارد به شما اجازه می‌دهد قابلیت‌هایی مثل صدور توکن جدید، سوزاندن توکن یا تعیین سطح دسترسی را در قرارداد تعریف کنید و توکن را به برنامه‌های غیرمتمرکز و پروتکل‌های دیفای ترون متصل کنید.

از طرف دیگر، کیف پول‌های ترون و صرافی‌ها به‌دلیل رابط استاندارد TRC20 راحت‌تر می‌توانند موجودی، انتقال‌ها و رویدادهای توکن را شناسایی کنند. البته این انعطاف‌پذیری مسئولیت بیشتری هم ایجاد می‌کند؛ زیرا هر خطا در کدنویسی قرارداد می‌تواند دارایی کاربران را به خطر بیندازد.

جدول مقایسه TRC-10 و TRC-20 در یک نگاه

برای درک بهتر تفاوت TRC-10 و TRC-20 بهتر است ویژگی‌های کلیدی آن‌ها را در کنار هم بررسی کنیم. این مقایسه به شما در تحلیل ترون و پروژه‌های آن و تصمیم برای خرید ترون دید بازتری می‌دهد.

توجه داشته باشید که مدل هزینه و منابع در شبکه ترون با اتریوم متفاوت است. کارمزد یا هزینه انتقال می‌تواند بسته به وضعیت منابع، کیف پول، صرافی و شرایط شبکه تغییر کند.

تفاوت TRC20 و ERC20 چیست؟

در بررسی تفاوت TRC20 و ERC20 باید به شبکه میزبان توجه کنید. ERC-20 روی اتریوم اجرا می‌شود و TRC-20 استاندارد مشابهی در شبکه ترون است؛ هر دو برای توکن‌های قابل تعویض و تعامل با قراردادهای هوشمند طراحی شده‌اند.

این دو شبکه از نظر مدل کارمزد، ساختار آدرس‌ها، کیف پول‌ها و اکوسیستم قرارداد هوشمند کاملا متفاوت هستند. هنگام واریز و برداشت دارایی باید به تفاوت TRC20 و ERC20 توجه کنید، انتخاب شبکه اشتباه می‌تواند باعث از دست رفتن دائمی سرمایه شما شود. بنابراین همیشه شبکه مبدا و مقصد را با دقت بررسی کنید.

چرا تتر USDT-TRC20 پرکاربردترین نمونه TRC-20 است؟

تتر TRC20 به‌دلیل انتقال سریع، هزینه معمولا کمتر و پشتیبانی گسترده کیف پول‌ها و صرافی‌ها، یکی از پرکاربردترین توکن‌های شبکه ترون است. طبق داده‌های سایت ترون‌اسکن در زمان نگارش مقاله در ژوئیه ۲۰۲۶ (تیر ۱۴۰۵)، بیش از ۹۰ میلیارد تتر روی این شبکه در گردش است و تعداد هولدرهای آن از ۷۵ میلیون عبور کرده است.

قرارداد رسمی USDT TRC20 در ترون نیز در صفحه پروتکل‌های پشتیبانی شده تتر و ترون‌اسکن قابل بررسی است.

تولید بلاک تقریبا هر ۳ ثانیه و مدل پهنای باند (Bandwidth)‌ و انرژی (Energy) نیز انتقال تتر را برای بسیاری از کاربران ساده‌تر می‌کند. بااین‌حال، پیش از انتقال باید مطمئن شوید کیف پول یا صرافی مقصد از USDT-TRC20 پشتیبانی می‌کند.

استاندارد TRC-721 چیست؟ توکن‌های NFT در ترون

اگر بخواهید روی شبکه ترون یک دارایی منحصربه‌فرد مانند آیتم بازی، اثر هنری دیجیتال، بلیت یا سند مالکیت بسازید، می‌توانید از استاندارد TRC-721 استفاده کنید.

برخلاف توکن‌های TRC20 که هر واحد آن‌ها با واحد دیگر برابر است، هر توکن TRC721 شناسه و مالک مشخصی دارد و به‌صورت جداگانه قابل ردیابی است. ساختار این استاندارد نیز شباهت زیادی به ERC721 اتریوم دارد.

چطور بفهمیم یک توکن ترون TRC-10 است یا TRC-20؟

ساده‌ترین راه برای تشخیص توکن TRC20 یا TRC10 این است که آدرس توکن، آدرس قرارداد یا شناسه تراکنش را در سایت ترون‌اسکن جست‌وجو کنید. در ادامه، توکن A7A5 را به‌عنوان نمونه بررسی می‌کنیم:

۱. در مرحله اول وارد سایت tronscan.org شوید و آدرس توکن را در نوار جست‌وجوی بالای صفحه وارد کنید. برای توکن A7A5، آدرس زیر را جست‌وجو کرده‌ایم:

TLeVfrdym8RoJreJ23dAGyfJDygRtiWKBZ

بهتر است به‌جای نام توکن، آدرس کامل را جست‌وجو کنید؛ چون ممکن است چند توکن با نام و نماد یکسان وجود داشته باشند.

۲. پس از جست‌وجو، ترون اسکن نتیجه را در بخش‌های Tokens و Contracts نمایش می‌دهد.

• در بخش Tokens، نام A7A5 (A7A5) همراه با برچسب TRC20 دیده می‌شود.
• در بخش Contracts، همان آدرس به‌عنوان قرارداد هوشمند A7A5 نمایش داده شده است.

در همین بخش نتایج جست‌وجو نیز می‌توانید وب‌سایت معرفی‌شده برای توکن را ببینید.

۳. در بالای صفحه توکن، کنار نام A7A5 (A7A5)، برچسب TRC20 را مشاهده می‌کنید. این برچسب، مستقیم‌ترین نشانه برای تشخیص استاندارد توکن است.

در بخش Links روی آیکن وب‌سایت کلیک کنید. قبل از باز کردن سایت، دامنه مقصد را بررسی کنید. در این نمونه، لینک به سایت a7a5.io منتقل می‌شود.

۴. در وب‌سایت A7A5 به پایین صفحه بروید و روی گزینه Resources کلیک کنید. پروژه‌ها معمولاً آدرس رسمی قراردادهای خود را در وایت‌پیپر، مستندات یا منابع منتشر می‌کنند.

۵. پس از ورود به مستندات، از منوی A7A5 Token گزینه Token Contracts را انتخاب کنید. در این صفحه می‌توانید ببینید که A7A5 روی دو بلاک چین ترون و اتریوم عرضه شده است. مقابل نسخه ترون عبارت زیر دیده می‌شود:

A7A5 on Tron (TRC-20)

آدرس درج‌شده نیز این است:

TLeVfrdym8RoJreJ23dAGyfJDygRtiWKBZ

این آدرس دقیقاً با آدرسی که بالا در سایت ترون اسکن مشاهده کردیم، یکسان است.

بنابراین، علاوه بر اینکه برچسب TRC20 و تب Contract استاندارد توکن را مشخص می‌کنند، تطبیق آدرس با مستندات رسمی نیز نشان می‌دهد نسخه درست A7A5 را بررسی می‌کنیم.

ترون اسکن استاندارد توکن TRC-20، TRC-721 و TRC-1155 را پس از استقرار شناسایی می‌کند. درصورتی‌که در مورد تتر دیدن نام USDT کافی نیست؛ چون نسخه‌های مختلف تتر و حتی توکن‌های جعلی با همین نام وجود دارند. پیش از انتقال باید مطمئن شوید مقصد از USDT روی شبکه ترون یا USDT TRC20 پشتیبانی می‌کند و آدرس قرارداد توکن نیز با قرارداد رسمی تتر یکسان است.

کدام استاندارد برای پروژه‌ها مناسب‌تر است؛ TRC-10 یا TRC-20؟

اگر پروژه شما فقط به یک توکن ساده برای صدور و انتقال نیاز دارد، TRC-10 می‌تواند کافی باشد. البته باید هزینه صدور و محدودیت‌های فنی آن را هم بررسی کنید.

اگر توکن قرار است با دیفای، قراردادهای هوشمند یا DAppهای ترون تعامل داشته باشد، TRC-20 انتخاب کاربردی‌تری است. برای واریز و برداشت نیز حتماً شبکه و آدرس قرارداد را بررسی کنید.

جمع‌بندی

استانداردهای توکن ترون مشخص می‌کنند یک دارایی دیجیتال چگونه ساخته، منتقل و مدیریت شود. اگر توسعه‌دهنده هستید، TRC-10 برای توکن‌های ساده مناسب است؛ اما برای تعریف منطق اختصاصی، اتصال به DAppها و استفاده در دیفای، معمولاً به TRC-20 و یک قرارداد هوشمند امن و آزمایش‌شده نیاز دارید.

اگر کاربر شبکه ترون هستید، پیش از واریز یا برداشت، شبکه، استاندارد توکن و آدرس قرارداد را با اطلاعات کیف پول یا صرافی تطبیق دهید. یک اشتباه در انتخاب شبکه می‌تواند بازیابی دارایی را دشوار یا حتی غیرممکن کند.

سوالات متداول